Hoe leren BN’ers toch al die stemmetjes en accenten aan?

Fascinatie voor accenten

De fascinatie voor accenten en dialecten ontstond bij Elise al op jonge leeftijd. “Op de toneelschool had ik het ambitieuze plan om de dialecten en accenten in heel Nederland in kaart te brengen. Met mijn recorder zou ik door het hele land gaan trekken. Maar nadat ik drie plaatsen in Noord-Holland had bezocht, dacht ik: dit wordt wel een heel tijdrovend klusje. Ik ben daar toen nooit meer mee verder gegaan. Maar de fascinatie voor accenten en dialecten is nooit verdwenen en toen ik een paar jaar terug met Carlo Boszhard en zijn man Herald aan het brainstormen was over een nieuw programma kwam dat idee weer naar boven. Zo is Blablabla met Schaap ontstaan.” 

Imiteren is populair 

Dat er vraag is naar het imiteren van accenten en dialecten, blijkt wel uit de populariteit van Iris Rulkens (32). Zij plaatst geregeld hilarische filmpjes op haar Instagram- en TikTok-account, waarin ze tal van dialecten en accenten nadoet. Van een gezellige Eindhovense blondine tot een norse Tukker of Gooise kakker. “Iris is fantastisch, zij kan dat ongelooflijk goed”, zegt Elise. “Volgens mij heeft dat ook met muzikaliteit te maken. Iris is ook ongelooflijk muzikaal.”

Spiegelneuronen

Dat blijkt ook wel uit het feit dat Iris de zangstemmen van onder anderen Christina Aguilera, Britney Spears, Shakira, Whitney Houston én Amy Winehouse feilloos kan imiteren. Als we Iris vragen waar haar imitatietalent vandaan komt, valt het woord ‘spiegelneuronen’. Iris: “Ik heb hem met een psycholoog wel eens over imitatietalent gehad. Ik vroeg: hoe kan het nou dat ik beter kan imiteren dan een ander? Zij kwam toen met de term spiegelneuronen. Als je als kind in stresssituaties komt, kan het zijn dat je volwassenen gaat ‘spiegelen’: je kijkt hoe zij dingen aanpakken doen, hoe ze praten en dat ga je dan imiteren als een soort overlevingsstrategie. Ieder huisje heeft zijn kruisje, ik heb zelf als kind ook stresssituaties meegemaakt, en zo kan het dat bij de een die spiegelneuronen beter zijn ontwikkeld dan bij een ander.” Maar met alleen dat in de kindertijd ontwikkelde talent ben je er nog niet, benadrukt Iris. “Als ik een accent wil leren of een typetje na ga doen, ga ik mensen bestuderen. Dus hoe beweegt die persoon mijn zijn of haar mond, hoe is de klankplaatsing, praat hij of zij voor of achter in de mond, enzovoorts.” 

De tekst gaat verder onder de afbeelding van Iris Rulkens

Snelle schets  

Als winnaar van imitatietalentenshow De Casting Kantine en als bejubeld Robert ten Brink-imitator weet Ricardo Ras (37) heel goed hoe zwaar Elise Schaap het in Blablabla met Schaap gaat krijgen. “Het imiteren van accenten is het moeilijkste wat er is. Je moet er heel goed voor kunnen observeren. Waar wijkt de klank af van de standaardtaal? Waar ligt de klemtoon? Hoe spreek je de woorden precies uit? Ik ben een goede observator, ik zie alles, en heb vaak binnen vijf minuten al door hoe iemand staat of lacht. Daar maak ik dan een snelle schets van in mijn hoofd. Dat deed ik als kind al. Toen ik op de basisschool zat, deed ik André van Duin na en ook mijn jeugdheld Bassie. En Robert uit Pittige Tijden. Ik dacht: er zullen wel meer kinderen zijn die dat kunnen, maar dat bleek dus niet zo te zijn. Ik heb weleens aan mijn huisarts gevraagd hoe het kan dat mensen imiteren me zo makkelijk afgaat. Ik heb wat ze ‘een absoluut gehoor’ noemen, zo legde hij me uit. Dat komt ook bij muzikanten veel voor: die horen een muziekstuk en kunnen het dan vrij makkelijk naspelen. Ik heb dat met stemmen: ik kan alle klankkenmerken van elkaar onderscheiden en die dan reproduceren.” Dat talent komt hem ook op andere terreinen van pas, vertelt Ricardo. “Ik kan me heel snel aanpassen aan mensen, als een kameleon eigenlijk. Als ik met een groep ouderen zit, ga ik zo mee in hun dynamiek.”

Broer kan het ook 

Marcel van Roosmalen (55) maakte in zijn absurde talkshow Marcel & Gijs furore met zijn imitaties van D66-coryfee Jan Terlouw. Ook in zijn podcast Weer een Dag blijkt hij talent te hebben voor het imiteren van met name Arnhemse en Brabantse accenten. “Ik vind Arnhems een mooie taal, van jongs af aan al. Mijn ouders kwamen uit Brabant, dat zijn herinneringen die ik dan oproep en dan gebruik ik dan. Dat vind ik gewoon leuk, daar zit verder geen gedachte achter. Dat heb ik zelf ontwikkeld. Mijn broer kan het ook. We deden vroeger onze ouders en onze buren na. Verder vind ik het wel meevallen, hoor, met dat talent. En nu ga ik ophangen, want ik moet ik een radiocolumn accentloos gaan voorlezen.”