Vandaag Inside

Veronica Superguide logo
Veronica Superguide logo
Vandaag Inside
BN'ersSBSRTLVITV

Fusie RTL en Talpa kan grote gevolgen hebben: gaan er zenders sneuvelen?

|
|

Laatste update:

Het abrupte einde van Vandaag Inside veroorzaakt lichte paniek bij veel kijkers. Komt het door de voorgenomen fusie van Talpa en RTL Nederland? En is het een voorbode van nog meer programma’s, en mogelijk zelfs complete zenders, die gaan sneuvelen?

Tekst: Rob Goossens

Even leken de seconden wel minuten te duren op de avond van vrijdag 21 januari 2022. Peter van der Vorst, contentdirecteur van RTL Nederland, was te gast in de talkshow Beau om te praten over het schandaal rond The Voice of Holland, waar ernstig grensoverschrijdend gedrag aan het licht gekomen was. “Ik vond een aantal uitspraken zeer ongelukkig eigenlijk, ook over waar de verantwoordelijkheid ligt voor dit soort dingen”, was Van der Vorst kritisch op John de Mol, eigenaar van Talpa. Voor politiek commentator Wouter de Winther beantwoordde dat alleen niet de belangrijkste vraag: “Heb je nog vertrouwen in John de Mol?”, doelend op de aangekondigde fusie tussen Talpa en RTL Nederland. Van der Vorst was zichtbaar verrast en begon voor het eerst in het gesprek te stamelen. “Nou, het is best even een ongemakkelijke situatie natuurlijk”, probeerde hij zich eruit te redden. “Maar, vertrouwen in zijn creativiteit en vakmanschap: absoluut. Het is natuurlijk een van de grootsten ter wereld. Maar wat er op de werkvloer is misgegaan en wat we vandaag hebben gezien in het bedrijf… Daar moet wel wat veranderen.

Peter van der Vorst

‘Vandaag Inside heel lucratief’

Als de bedrijven toestemming krijgen van toezichthouder ACM, worden ze later dit jaar één. Vanaf dat moment valt Talpa, met zijn bedrijfscultuur, onder de verantwoordelijkheid van Peter van der Vorst en zijn baas, CEO Sven Sauvé. En John de Mol mag dan geen formele rol krijgen in het fusiebedrijf, RTL gaat vanaf dat moment wel eisen stellen aan de werksfeer bij de programma’s die hij – met zijn normen en waarden – voor het bedrijf zal maken. “Alles dat zo’n fusieproces kan verstoren, daar is John de Mol heel ongelukkig mee”, klapt een prominente advocaat uit de school die in het verleden onder meer betrokken was bij overnames waarin De Mol een rol speelde. “Als deze fusie zou stranden, heb je niet ineens tien andere geïnteresseerden op de stoep staan. Dus John de Mol kijkt wel uit, zeker na zo’n duidelijk signaal vanuit RTL. Je kunt zeggen dat Johan Derksen hem een dienst heeft bewezen door zelf op te stappen.

Waarom accepteerde John de Mol het ontslag van Derksen?

Dat kan verklaren waarom De Mol, anders dan bij de veelbesproken rel nadat Johan Derksen een Zwarte Piet-grap over rapper Akwasi maakte, deze keer het ontslag van Derksen wél accepteerde. Maar de advocaat durft niet te voorspellen of de eigenaar van RTL, de Duitse mediagigant Bertelsmann, zich daadwerkelijk druk maakt om deze kwestie. “Het zou inderdaad kunnen dat zo’n programma de fusie in gevaar had kunnen brengen. Maar tegelijkertijd, en dan ben ik even advocaat van de duivel: Vandaag Inside was natuurlijk niet alleen controversieel, maar ook heel lucratief. Dat het stopt, betekent plat gezegd ook dat RTL straks fuseert met een bedrijf dat minder waard is.

John de Mol

Duitsers gevoelig voor geld

Voor tv-kijkers kan de fusie grote gevolgen hebben: mogelijk sneuvelen er geliefde programma’s, maar misschien vallen er zelfs hele zenders weg. Nu concurreert RTL4 met SBS6, en RTL7 met Veronica. Gaan ze daar wel mee door als ze allemaal onder één vlag gemaakt worden? RTL en Talpa benadrukken dat ‘alle kanalen en merken’ voorlopig gewoon naast elkaar blijven bestaan. Wel kan het zijn dat er programma’s gaan schuiven. Zo ligt het voor de hand dat al het Europees voetbal, van Champions League tot Conference League, straks op één zender te zien is. Voor RTL Nederland is dat allemaal toekomstmuziek. Het bedrijf ziet één cruciale horde voor het slagen van de fusie - en dat is niet de aanwezigheid van Johan Derksen op tv of de exacte programmering, maar de goedkeuring van de toezichthouder. “Het hogere doel van de voorgenomen fusie is natuurlijk het versterken van onze positie ten opzichte van de tech-gedreven streaming-concurrentie. We willen de nummer één streamingpartij in Nederland worden met Videoland”, zegt een woordvoerder. Dat er op de werkvloer bij RTL nu al zorgen bestaan over de cultuur bij Talpa, is de directie bekend. Al tijdens een medewerkersbijeenkomst in januari over het schandaal rondom The Voice of Holland werden daar vragen over gesteld. Over de bedrijfscultuur zal zeker nog gesproken worden, maar pas na akkoord van de ACM, verduidelijkt de woordvoerder. “Overigens is cultuur bij elke fusie een belangrijk aandachtspunt en zowel RTL als Talpa heeft al uitgesproken dat dat hier een topprioriteit is.

Daarbij is er één complicerende factor, weet mediacoryfee Fons van Westerloo, die als geen ander weet hoe het er in de boardrooms in de omroepwereld aan toegaat: vanuit Luxemburg en Duitsland kijken moederbedrijf RTL Group en mede-eigenaar Bertelsmann namelijk nauwlettend mee. “Denk maar niet dat die Duitsers zoiets hebben van: het zal allemaal wel daar in Nederland”, aldus Van Westerloo. Tegenwoordig is hij onder meer commissaris bij Veronica Superguide-eigenaar DPG Media. Nadat hij SBS6 in ons land op de kaart zette, was hij jarenlang algemeen directeur van RTL Nederland. “We moesten ons in die tijd elke veertien dagen melden in Luxemburg en daar zat altijd wel iemand van Bertelsmann bij.

Van Westerloo vertelt dat hij regelmatig lastige vragen kreeg over dingen die in Nederland speelden. “Zo heb ik me een keer moeten verantwoorden omdat ze hadden gelezen dat Harry Mens geld vroeg aan gasten om in zijn programma te zitten. Dat vonden ze niet kunnen bij een journalistiek programma, zeiden ze. Al moet ik ook zeggen: toen ik vertelde hoevéél geld we verdienden met Business Class, waren ze het opvallend snel weer vergeten. Geld kan een vergoelijkend effect hebben. Maar een nieuwe Vandaag Inside zie ik onder Duits bewind niet zo snel gebeuren. Ik denk trouwens ook niet dat Peter van der Vorst het zou uitzenden op een van zijn zenders, als je het hem op de man af vraagt.

Niet speculeren

De oud-omroepbons is heel benieuwd hoe de bazen van RTL straks met de Talpa-zenders omgaan. Er moet een stevige ommezwaai komen, zo meent hij. “Van de beloftes ten aanzien van Net5 is niks terechtgekomen. De kijkcijfers van vlaggenschip SBS6 zijn ronduit zwak. En de publiciteit rondom het bedrijf is doorlopend negatief. Maar het begint allemaal bij de vraag waar je voor staat als bedrijf. Dat is bij Talpa niet altijd even duidelijk geweest, RTL heeft daar wel een helder beeld over. Dat hebben ze ook laten zien na het schandaal over The Voice.

RTL Nederland is uiteraard gevraagd of Vandaag Inside op een van hun zenders had kunnen bestaan, maar daar wil het bedrijf niet op reageren. “Daar gaan we niet over speculeren. Op dit moment zijn wij gewoon twee gescheiden bedrijven.” De woordvoerder van Talpa Network verspilt niet te veel moeite aan haar reactie. “Nee!”, laat ze weten op de vraag of de voorgenomen fusie invloed heeft gehad op de manier waarop het bedrijf de Vandaag Inside-rel heeft afgehandeld.

Even wachten nog

Talpa en RTL maakten al in juni 2021 bekend dat ze willen fuseren. Toch is het nog steeds niet zeker dat dat ook echt gaat gebeuren. Toezichthouder ACM neemt namelijk ruim de tijd om hiernaar te kijken. Een belangrijke vraag is of er geen monopoliepositie ontstaat waar kijkers of adverteerders last van zouden krijgen. De bedrijven verwachten nog steeds dat ze groen licht krijgen. Wanneer dat wordt, is onduidelijk. “Hopelijk nog voor de zomer”, aldus RTL. “En anders erna.

Lees verder