Superguide logo

Waarom voelen we ons toch zo aangetrokken tot moordende Joe uit Netflix-hit You? ‘Dat idee vinden we ontzettend aantrekkelijk’

Met het vijfde seizoen komt er écht een einde aan de hitserie You, over seriestalker en moordenaar Joe Goldberg. Hoewel hij inmiddels meerdere vrouwen (én mannen) om het leven heeft gebracht – uiteraard allemaal uit naam van de liefde – staat het internet vol met video’s van jonge meiden die massaal vallen voor deze ogenschijnlijk onweerstaanbare man. Maar waarom voelen we ons toch aangetrokken tot toxische mannen zoals Joe? En hoe problematisch is You eigenlijk?

Door Merel van Baal
You. Penn Badgley als Joe Goldberg
© Netflix

"Een belangrijk onderdeel van die aantrekkingskracht is spanning en opwinding", legt psycholoog Sabrine Jabroun uit aan Veronica Superguide. Zij richt zich in haar praktijk op vrouwen, zelfliefde en het opbouwen van gezonde relaties. Ze ziet regelmatig vrouwen die vastzitten in toxische relaties met mannen zoals Joe Goldberg. Het valt haar op dat veel vrouwen de verwachting hebben dat ze zo’n ‘foute’ man kunnen veranderen. "Dat idee vinden we ontzettend aantrekkelijk."

Ook speelt biologie een rol. "Evolutionair gezien werd de man altijd als sterk beschouwd. En wat zien wij als sterk? Iemand met fysieke kracht, iemand die de strijd aan kan gaan. Dus puur biologisch gezien vinden we die eigenschappen aantrekkelijk", aldus Sabrine. Maar, zo benadrukt ze, het is essentieel om grenzen te blijven bewaken. "Want fysiek geweld is nooit oké."

Jeugdtrauma

Precies dát geweld is prominent aanwezig in You. Joe stalkt, sluit mensen op en aarzelt niet om te moorden als hij dat nodig acht. Toch wordt hij door veel jonge meiden verafgood. TikTok staat vol met ‘sexy’ video’s van hoofdrolspeler Penn Badgley, met reacties als: "Ik wou dat hij míj vermoordde." "De serie zit heel slim in elkaar", zegt Sabrine. "You laat niet alleen de daden van Joe zien, maar ook zijn motieven en jeugdtrauma’s. En juist dat maakt hem voor sommigen aantrekkelijk. We zien zijn pijn, zijn achtergrond, en dan zijn we geneigd te denken: ja, maar hij heeft ook mooie kanten. En dan gaan we dat gedrag romantiseren."

De tekst gaat verder onder de trailer

Belle en het Beest

You is bovendien niet de enige serie waarin toxisch mannelijk gedrag wordt verheerlijkt. "Je ziet het ook bij Fifty Shades of Grey, maar zelfs in Disneyfilms gebeurt het regelmatig, zoals in Belle en het Beest. Ook daar worden vaak ‘moeilijke liefdesverhalen’ verteld, waarin de prins de prinses moet redden. Daarmee wordt een bepaald beeld van liefde geschetst: mysterieus, uitdagend, dramatisch. Terwijl een gezonde relatie juist draait om stabiliteit en rust."

Volgens Sabrine zou een waarschuwing vooraf geen overbodige luxe zijn. "Het zou goed zijn als kijkers vooraf even worden gewezen op het feit dat dit fictie is. Geef bijvoorbeeld aan: dit is geen voorbeeld van een gezonde relatie. Of: zit je zelf in een soortgelijke situatie? Neem dan contact op met een hulporganisatie. Zo geef je mensen net dat extra zetje om kritisch te blijven kijken."

It Ends with Us

Gelukkig zijn er ook films en series die wél een positief voorbeeld geven. Zoals het drama It Ends with Us, waarin Lily Bloom (gespeeld door Blake Lively) in een gewelddadige relatie belandt, maar uiteindelijk besluit om te vertrekken. "Die film laat heel mooi zien hoe je een destructief patroon kunt doorbreken. Het ís mogelijk, hoe moeilijk het ook lijkt."

Wil je ondanks alles toch You gaan bingen? Doe dat gerust, maar wees je ervan bewust dat Joe Goldberg bewust zo is gecreëerd dat jij hem aantrekkelijk vindt. "You hoeft absoluut niet geboycot te worden, maar weet wel wat je kijkt. Het is fictie. Blijf vooral realistisch en vraag jezelf af: wat is nu écht een gezonde relatie?"

You seizoen 5 is nu te zien op Netflix

Wat anderen nu lezen