Misstanden bij NTR: ‘Enkele’ presentatoren en managers over de schreef, blijkt uit onderzoek

De inmiddels vertrokken mediadirecteur Willemijn Francissen zou ‘een bontkraag’ van loyalisten om zich heen hebben verzameld die uit de wind werden gehouden. Deze mensen zouden ‘destructief leiderschap’ hebben laten zien, constateren de onderzoekers na talloze gesprekken met (voormalige) NTR-medewerkers.

Deze gang van zaken is door heel veel mensen bij de NTR ervaren als ‘persoonlijk beschadigend en slecht voor de organisatie’, stellen de onderzoekers vast. Er was binnen de organisatie ook geen sprake van diversiteit. Sterker nog: sommige collega’s met een andere achtergrond werden genegeerd en voelden zich niet welkom. Ook was er sprake van vijandigheid tussen medewerkers van verschillende generaties binnen de organisatie.

Gezeur

Verder werden meldingen bij P&O of leidinggevenden over denigrerend en vrouwonvriendelijk gedrag, belachelijk maken en discriminatie afgedaan als ‘gezeur’. Een gebrek aan leiderschapskwaliteiten, angst voor confrontatie of persoonlijke banden met de betrokkenen was meer dan eens een reden om niet in te grijpen.

Enkele presentatoren hebben zich ook misdragen, aldus de onderzoekers, niet gemeld wordt wie dit zijn. Ze waren ‘heilig’, hadden alleen direct contact met de directie en kwamen overal mee weg. ‘Dit heeft gezorgd voor veel psychosociale onveiligheid bij andere NTR-medewerkers en een verhoging van de werkdruk’, valt te lezen.

De NTR maakt programma’s over kunst en cultuur, minderheden, jeugd, educatie en achtergrondjournalistiek. Denk aan Het Klokhuis, Het Sinterklaasjournaal en Nieuwsuur. Na kritische noten over ‘werkcultuur en management’ in het rapport van de onderzoekscommissie-Van Rijn, begin februari 2024, besloot de toenmalige raad van toezicht tot eigen onderzoek naar de gang van zaken bij de omroep. Mediadirecteur Francissen kwam op non-actief te staan. Later volgde haar vertrek, na nieuwe verontrustende signalen over haar gedrag.

Verontschuldigingen

Koos van der Steenhoven, de huidige voorzitter van de raad van toezicht, presenteerde het NTR-rapport maandag aan de medewerkers. Hij bood zijn verontschuldigingen aan voor ‘wat kort geleden, maar ook iets langer geleden is misgegaan'. "Er zijn wonden geslagen die bij velen niet makkelijk kunnen worden geheeld.” Hij beloofde dat grensoverschrijdend gedrag door wie dan ook bij de NTR niet meer zal worden getolereerd.

De raad van toezicht gaat kijken hoe het topbestuur bij de taakomroep het beste kan worden ingericht, er komt een Ombudsman en de klachtencommissie wordt zo snel mogelijk buiten de organisatie geplaatst. Ook wordt de raad van toezicht verder uitgebreid. "Wat we vooral moeten doen is elkaar op een volwaardige, niet discriminerende, maar vriendelijke en collegiale manier tegemoet treden”, aldus Van der Steenhoven.

In totaal hebben de onderzoekers gesproken met 145 (ex-) medewerkers van de NTR, bijna een derde van het totaal aantal huidige medewerkers. Bij drie afdelingen kwam zelfs 40 tot 60 procent van al het personeel langs. Bijna iedereen gaf, naast alle kritische noten, aan ‘trots’ te zijn op de NTR en de programma’s.

In lijn met rapport-Van Rijn

Willemijn Francissen laat in een reactie op het gepubliceerde NTR-rapport weten, dat eerder leidde tot haar vertrek: "Gisteravond heb ik kennis genomen van de uitkomsten van het cultuuronderzoek bij de NTR en die stemmen verdrietig. Het beeld is in lijn met het rapport-Van Rijn, maar daarom niet minder pijnlijk.”

Van de specifieke inhoud van de verklaringen heeft de voormalige mediadirecteur nu pas kennis kunnen nemen, meldt ze ook. "De onderzoekers hebben niet met mij gesproken, omdat dit niet paste binnen de opzet van het onderzoek, waarin ‘geen ruimte voor hoor en wederhoor’ was. Helaas is hiervan in dit proces geen sprake geweest. Ik ben teleurgesteld en geschokt over de wijze waarop het rapport tot stand is gekomen, het gehele proces ernaartoe en de handelwijze van de voormalige RvT”, aldus Francissen.