Jong, onervaren en op tv: ‘Tijd van de Henny Huismans en Ron Brandsteders voorbij’

Alleen al deze week beginnen er op SBS6 twee nieuwe programma’s uit de koker van zendereigenaar John de Mol zelf. Avastars is een grote zang- en danswedstrijd. Nieuw aan het programma is het feit dat de act op het podium een virtueel poppetje is, een ‘avatar’, dat door twee personen wordt bestuurd: een zanger en een danser. Daarnaast gaat ook De Nix Factor van start. Hierin krijgen mensen met een totaal gebrek aan zangtalent zulke professionele begeleiding dat ze misschien toch een hitje kunnen scoren.

Wie en wie!?

Avastars lijkt een kolfje naar de hand van Wendy van Dijk, die in het verleden onder meer The Voice en We Want More presenteerde. De Nix Factor is dan weer een typisch Gordon-programma: er zal ongetwijfeld overdreven hard gelachen worden om de valse tonen van de kandidaten, maar er wordt in ieder geval gelachen. Toch hoeven Wendy en Gordon niet van de bank af te komen: Kalvijn presenteert Avastars en rapper Donnie neemt De Nix Factor voor zijn rekening. Menigeen zal zich achter de oren krabben bij deze namen, maar bij de jongere kijker zijn het bepaald geen onbekenden. Kalvijn heeft 1,33 miljoen YouTube-abonnees en Donnie kan alleen al op Instagram bogen op 455.000 volgers. Maar ervaring met tv hebben ze nauwelijks.

Achteraan aansluiten geldt niet meer

Mediaconsultant Tina Nijkamp, voormalig zenderbaas bij SBS6, is verrast dat er zoveel nieuwe gezichten opduiken in de televisiewereld. “Natuurlijk is iederéén ooit ergens begonnen. Maar het gemak waarmee nieuwkomers momenteel grote programma’s krijgen, dat vind ik wel opvallend. Rob Kemps had zelfs binnen de kortste keren een eigen interviewprogramma. Vroeger was dat het hoogst haalbare. Katja Schuurman moest bijvoorbeeld gewoon achteraan in de rij aansluiten. Ook al was ze een grote ster door GTST, haar eerste presentatieklus was bij het bescheiden Net 5.”

Dure bankvulling

Nijkamp vindt het helemaal niet gek dat SBS 6 het probeert met gezichten die vooral bekend zijn bij een jong publiek. “Ik vond dat Snelle het ontzettend leuk deed in I Want Your Song, ook al was het programma geen hit. Je ziet het bij alle zenders wel een beetje, maar met name bij SBS 6 zijn ze duidelijk op zoek naar mensen met een grote eigen fanbase, het liefst wat jonger. Dan heb je je eerste paar honderdduizend kijkers alvast binnen, is de gedachte. Alleen zend je daarmee wel een duidelijk signaal uit naar je eigen sterren: blijkbaar kunnen zij de grote programma’s niet meer dragen. En dat is toch wel pijnlijk voor iemand als Jan Versteegh. Hij doet momenteel alleen Lingo op Net 5 en ik verwacht niet dat hij voorlopig heel veel meer gaat doen. Dan ben je een heel dure manier geworden om de bank warm te houden, als je het mij vraagt.”

In de televisiewereld klinkt veel steun voor de opvattingen van Nijkamp. Toch wijzen verschillende mensen die achter de schermen werken erop dat het ook niet zo gek is dat de nieuwelingen meteen op het grote werk gezet worden, omdat traditionele opleidingsplekken simpelweg verdwijnen. Zo maakten John Williams, Mike Starink en Jeroen van der Boom hun eerste vlieguren met belspelletjes. Die bestaan niet meer. RTL had het YouTube-kanaal Concentrate, waar onder meer Monica Geuze, Kaj Gorgels en Holly Mae Brood ervaring voor de camera opdeden. Ook dat kanaal ging in 2019 ter ziele.

Televisie als bijbaantje

Toch betekent dat niet dat nieuwelingen zonder voorbereiding voor de leeuwen worden gegooid, zo benadrukt presentatiecoach Simone van den Ende. Al meer dan dertig jaar begeleidt zij beginnende én ervaren gezichten met hun televisiewerk. Onder meer Chantal Janzen en Linda de Mol zijn lovend over haar, en ook voor de nieuwe generatie presentatoren staan zenders regelmatig aan de deur. 

“Iedereen die je op televisie ziet, heeft eerst een screentest gedaan”, legt zij uit. “Veel van hen worden daarna nog begeleid door mij of door een van mijn vakgenoten. En onderschat niet hoe belangrijk het is dat de YouTube-generatie zijn cameravrees al lang heeft overwonnen. Dat maakt je niet automatisch een goede presentator, want het blijft een vak, maar het helpt wel. Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat YouTube een deel van de opleidingsfunctie van belspelletjes heeft overgenomen. Al blijft het een groot verschil dat je als presentator van een belspel ook meteen leerde om met een team samen te werken.”

Teamwork en draaiboeken

Op sommige dingen moeten haar huidige klanten nog wél trainen. “Als je het internet gewend bent, dan loop je bij een traditioneel programma tegen een andere dynamiek aan. Er wordt een draaiboek gebruikt en je werkt vaak samen met een groot team. Maar er zijn ook al dingen veranderd die het makkelijker maken voor nieuwkomers. Hoe je op televisie praat en staat, bijvoorbeeld, is veel vrijer geworden en dat heeft natuurlijk ook weer alles te maken met YouTube. Het publiek vindt die eigenheid van presentatoren juist leuk, namelijk.”

“Neem rapper Donnie, die nu De Nix Factor gaat presenteren”, gaat Van den Ende verder. “De kijker gaat hem niet beoordelen op zijn presentatietechnieken maar op zijn personality. Al moeten we nu ook niet doen alsof de vorige generatie geen persoonlijkheid zou hebben. Iemand als Robert ten Brink is heus niet zo populair geworden omdat hij zo goed binnen de lijntjes kan kleuren.”

Exit Henny Huisman

Mochten de fans van die nieuwe sterren het massaal laten afweten en hun programma’s daardoor floppen, dan is dat voor de zenders een probleem, maar voor de presentatoren een stuk minder, verwacht Van den Ende. “Vergeet niet dat dit jongens en meiden zijn voor wie het televisiewerk een bijbaan is naast hun eigen kanalen. Werkt het niet, dan hebben ze het geprobeerd. Maar ik vraag me sowieso af hoelang mensen nu nog op televisie blijven. Iets zegt me dat de tijd van de Ron Brandsteders en Henny Huismans, die het dertig jaar op de buis volhielden, toch echt wel achter ons ligt.”

Je ziet Avastars vanaf 24 februari op SBS 6. De Nix Factor start op 18 februari op dezelfde zender.

Dit verhaal verscheen eerder in Veronica Superguide. Nooit meer iets missen? Sluit dan snel een voordelig abonnement af!