Famke Janssen over Amsterdam Empire, seksisme en rolmodellen: 'In bijna elk artikel wordt mijn leeftijd genoemd. Bij Brad Pitt niet'

Famke Janssen is de grote trots van ons koude kikkerlandje, zonder ooit in een Nederlandse productie te hebben gespeeld - tot nu. De actrice maakt met de Netflix-serie Amsterdam Empire haar debuut in de Nederlandse filmwereld. Een openhartig gesprek over haar carrière, sterke vrouwen en liefde voor Amsterdam.

Famke Janssen
© Netflix

Stilzitten, daar houdt Famke Janssen niet van - en dus zit ze wanneer wij haar spreken over de Nederlandse serie Amsterdam Empire ondertussen alweer in Sofia, Bulgarije voor de opnames van haar nieuwe film One Second After. De actrice is het ondertussen wel gewend om de wereld over te reizen. Op haar achttiende verliet ze Nederland voor modellenwerk en op haar 22e vertrok ze naar New York. “We denken Amerika te kennen door alle films en series, maar de Amerikaanse cultuur bleek heel anders”, blikt ze terug. “Het was niet altijd makkelijk.”

Maar ze hield vol, kreeg uiteindelijk wat filmrollen te pakken en brak door als femme fatale in de James Bond-film GoldenEye. Of er één moment was waarop ze dacht: nu heb ik het gemaakt? “Er zijn heus wel mijlpalen in je carrière, momenten waarop je denkt: oh wauw, ik moet hier even bij stilstaan. Maar als acteur gaat je carrière nooit in één rechte lijn omhoog. Soms gaat het geweldig, dan ben je weer wat meer down.”

En waar haar carrière zich nu bevindt? “Absoluut niet down”, lacht ze. “Wat ik nu mag doen met Amsterdam Empire voelt als een echt full-circle moment - een nieuw hoogtepunt in mijn carrière."

In Amsterdam Empire speelt ze Betty, een voormalig popster uit de jaren ‘90. Wanneer ze erachter komt dat haar man en rijke eigenaar van een coffeeshopimperium, Jack van Doorn (Jacob Derwig), een affaire heeft, betekent dat maar één ding: oorlog. En Betty is absoluut niet bang om alle lijken uit de kast te halen.

Amsterdam Empire is de eerste keer dat je in een Nederlandse productie werkt. Wat maakte dat je juist nu die stap wilde zetten?

Streamers hebben alles veranderd. Taal is geen probleem meer en mensen zijn klaar met grote studiofilms - ze willen meer authentieke projecten zien. Adolescence was bijvoorbeeld een geweldig succes. Ik hoop dat het met Amsterdam Empire net zo zal gaan. De Nederlandse filmwereld heeft niet echt een grote internationale voetafdruk. Ik hoop dat we dat kunnen veranderen, want we hebben echt goede filmmakers, acteurs en schrijvers in Nederland.”

Je noemde het maken van Amsterdam Empire een full-circle moment. Waar zit dat ‘m in voor jou?

Allereerst omdat ik in mijn eigen taal acteer. Daarnaast was ik nu ook executive producer. Ik heb ook het costume design gedaan voor Betty - en ik ben natuurlijk begonnen als model - dus alles viel samen voor mij. Ik hoop dat ik vaker de kans krijg om dat te doen.”

De tekst gaat verder onder de trailer

Famke Janssen in Amsterdam Empire
© Netflix

Je personage in Amsterdam Empire, Betty, is op z’n minst vrij pittig te noemen. Ligt dat dicht bij jezelf?

Ik ben opgegroeid in een familie met sterke vrouwen, en ik heb altijd hard moeten vechten om als vrouw serieus te worden genomen. Dat is echt niet altijd makkelijk geweest, ik heb veel meegemaakt. Dus ja, ik ben wel pittig. Misschien niet zo pittig als Betty, maar als vrouw, werkende in een mannenwereld heb ik geleerd om mezelf staande te houden.” 

Heb je het gevoel dat er de laatste jaren wel iets is veranderd voor vrouwen in de mannelijke entertainmentsector? 

Absoluut. Ik zit nu dertig jaar in het vak. De eerste twintig jaar waren bijna alle crewleden witte mannen. In Amerika en Engeland is dat nu echt anders. Daar gaat het stukken beter.

En in Nederland?

In Nederland moeten ze er nog een beetje aan werken. In de rest van de wereld zien we al een groter verschil met vroeger, ik zeg niet dat we er zijn - helemaal niet zelfs. Ik ben optimistisch, maar we moeten blijven vechten.

Zie je ook een verschil in hoe er in Amerika om wordt gegaan met roem en vrouwen in de spotlight dan hier in Nederland?

Zeker. In Amerika worden acteurs, atleten, muzikanten - noem maar op - geïdealiseerd. In Nederland heerst de ‘doe maar normaal’-mentaliteit, waardoor succes minder gevierd wordt dan in Amerika. Je moet vooral niet denken dat je speciaal bent.

En dat geldt nog meer voor vrouwen. In bijna elk artikel waarin mijn naam staat, wordt mijn leeftijd genoemd. Bij mannen als Brad Pitt gebeurt dat niet – daar staat gewoon: Brad Pitt. Bij vrouwen is leeftijd altijd een factor. Ontzettend seksistisch. En ik denk dat veel mensen zich daar nog niet bewust van zijn - dat we mannen en vrouwen nog steeds anders behandelen. Het is tijd dat we dat veranderen.

De tekst gaat verder onder de afbeelding

Famke Janssen in Amsterdam Empire
© Netflix

Ben je daar ook bewust mee bezig geweest in je carrière – door middel van het kiezen van sterke vrouwenrollen bijvoorbeeld, zoals die van Betty?

Het is ook moeilijk voor mij om iets anders te spelen. Ik ben gewoon sterk, ik zie er sterk uit. Maar dat betekent niet dat ik niet kwetsbaar ben. Daar heb ik hard voor gevochten - om dat bij Betty te laten zien. Kwetsbaarheid én kracht.

Ik heb veel barrières moeten doorbreken om te komen waar ik nu ben. Ik wil dan ook een rolmodel zijn voor jongere meisjes - laten zien dat je groot mag dromen. Dat je sterk mag zijn.

Maar dat moet wel mooi verteld worden, ik wil nooit iets maken dat te preachy is.

Het klinkt alsof je nog veel plannen hebt. Ga je die ook uitvoeren in Nederland - bijvoorbeeld met een Amsterdam Empire seizoen 2?

Dat ligt natuurlijk aan de kijkcijfers, maar mij lijkt het geweldig. En ik kijk altijd uit naar nieuwe verhalen, of ze nu uit Nederland komen of Japan. Sinds mijn achttiende ben ik altijd onderweg, dus werken op één vast plek is niks voor mij. Waar het volgende project ook is, dat zie ik dan wel weer.”

Amsterdam Empire is vanaf 30 oktober te zien op Netflix

Mis niets: luister elke zondag de podcast Expeditie Robinson 2025: De Nabeschouwing, je wekelijkse vangnet ná de uitzendingen!