Van kippenbouillion tot zongedroogde tomaten: 9 dingen die we niet meer eten door de Keuringsdienst van Waarde

2. Zongedroogde tomaten - Elsemieke Wormhoudt

"Voor mij is een lekkere pasta, pizza of smaakvolle salade niet compleet zonder een flinke hand zongedroogde tomaten. In kleine stukjes gesneden sprenkel ik deze rode rakkers graag over ieder mogelijk gerecht. De pittige smaak van de tomaat in combinatie met de olieachtige substantie die je gerecht dan krijgt: je kon me er haast voor wakker maken. Kón, ja, want ik ben na het zien van een aflevering van Keuringsdienst van Waarde van deze voorliefde afgestapt. Het blijkt namelijk dat die lekkere tomaatjes niet in hun eentje zeven dagen in de zon hebben gelegen…  De verslaggevers van Keuringsdienst van Waarde onderzochten dat die goedgevulde zongedroogde rode groenten die je in de supermarkt in een potje aanschaft, voorzien zijn van een extra ingrediënten: er zitten namelijk kleine insecten in de potjes in mijn favoriete winkel."

"Ik leerde uit de aflevering dat de tomaten zo’n zeven dagen op open velden moeten drogen, in Turkije. Daar komen geen beschermingsmiddelen aan te pas: mijn eerst zo geliefde rode vrienden liggen daar dus open en bloot klaar om te worden besprongen door hongerige insecten… Dagelijks let ik er altijd op dat ik voldoende eiwitten binnenkrijg, maar de proteïne uit die wriemelende beestjes sla ik toch maar even over. Ondanks dat de zongedroogde tomaten wél altijd goed worden gewassen na het zonnen, blijven er soms (delen) van insecten aan het vruchtvlees plakken. In dadels zitten trouwens ook nog weleens restjes van sommige vierpotige vriendjes, mocht je daar van houden!"

3. Roze koeken - Robin Heerkens

"Ik vrat ze ooit gerust een paar keer per week. Zo’n lekker vette, plakkerige roze koek met dat mierzoete roze laagje erop. En dan vaak ook meer dan één. Heerlijk. Totdat de Keuringsdienst mijn ogen opende en de roze koek voor altijd verpestte. Wat blijkt? Nou, fabrikanten vonden een wel heel bijzondere manier om die roze kleur te maken. Daar wordt namelijk - houd je vast - het bloed van vermalen vrouwtjesluizen voor gebruikt. Gad-ver-damme. Deze boosdoener heet de Dactylopius coccus, om precies te zijn. Niet alleen de koeken, maar ook andere roze producten, zoals Fristi, zijn verrijkt met die verrekte luizen. Qua smaak is er niets veranderd: in mijn eerste roze koek zat ook al luizenbloed. En het is vast gezonder dan een of andere chemische verrijker. Maar het idee alleen al zorgt ervoor dat ik het niet meer in mijn mik stop. Als ik nu iemand een roze koek zie eten, zal ik de luis altijd ter sprake brengen. Ik geen roze koek meer? Dan jij ook niet meer!"

De tekst gaat verder onder het filmpje

4. Janken om flesvoeding - Sabine Kok

"Keuringsdienst van Waarde is bezig aan zijn zoveelste seizoen, maar barst altijd van de juweeltjes. Zoals de aflevering over de marketingtruc die natuurwijnen heet. Een natuurwijn-fanaat uit de grote stad vertelt dat hij een naar koeienstal en boerenland geurend glas gebruikt ‘om er even uit te zijn’. Gieren natuurlijk. Tijdens de uitzending over flesvoeding stond me het huilen nader dan het lachen. Hoogzwanger en bomvol hormonen keek ik lijdzaam toe hoe we vanaf onze geboorte als consumenten al belazerd worden. De makers lieten zien dat grote producenten van flesvoeding meer vragen voor dezelfde babymelk als die van een huismerk. Het enige waar je op moet letten is dat er ‘volledige zuigelingenvoeding’ op de verpakking staat, dan voldoet het product aan alle basiseisen. Want opvolgmelk (voor baby’s vanaf 6 maanden) slaat dus ook nergens op. Opvolgmelk is zelfs zoeter omdat er meer suikers aan worden toegevoegd. Kinderen vinden het lekkerder dan gewone melk en je stoomt ze hiermee dus klaar om zoete drankjes te blijven drinken. Wat een rotstreek. Ik trap nooit in de valkuil om mijn zwangere omgeving opvoedkundige tips te geven (ik doe ook maar wat), maar wél geef ik ze altijd deze aflevering als kijktip mee."

5. Risotto - June Captain

"Als ik niet schrijf of televisie kijk, dan kook ik. En het gerecht waar ik het meest trots op ben is wel mijn bospaddenstoel-truffelrisotto. Heerlijk romig, met een flinke klont boter en een hoop kaas. Er is in Italië nog steeds veel discussie over de correcte bereidingswijze, maar één ding is zeker: voor het bereiden van een goede risotto heb je een flinke portie geduld nodig én de juiste rijst. Een aflevering van Keuringsdienst van Waarde die voor altijd in mijn hoofd blijft spoken is daarom wel die van roerbakrisotto, tegenwoordig ‘snelle risotto’ genoemd. Ik sta minimaal een uur in de koken wanneer ik risotto maak, maar met ‘snelle risotto’ zou je binnen vijf minuten een pan risotto klaar hebben staan. Mamma mia, is dit magische rijst? “Het zijn twee woorden die niet samen gaan, risotto en snel”, vertelt een Italiaanse chef in het programma."

"Er zijn verschillende soorten rijst die je kan gebruiken voor je risotto. Ik gebruik zelf altijd risotto arborio, omdat dit de beste rijst is die je bij mijn lokale supermarkt kan halen. Het maakt niet uit hoe goed de rijst is, risotto vraagt tijd. Snelle risotto lijkt wel een revolutionaire uitvinding in het Italiaanse kooklandschap, maar volgens de Italianen in Keuringsdienst van Waarde is het vooral cultuurbarbarisme. “Ik wil niet onbeleefd zijn, maar deze rijst is voor honden. Niet voor mensen”, stellen ze. “Je mag dit helemaal niet verkopen als risottorijst!” De bereidingswijze van de snelle risotto is geheim, maar volgens de ingrediëntenlijst is het gepofte rijst. “Het blijft hierdoor heel gummi (rubberig, red.)”, vertelt de Italiaanse chef. De ideale risottorijst is een grotere korrel die veel smaak kan opnemen, de gepofte rijst is klein en zuigt zich dus niet vol met bouillon. De Italianen zijn het er in ieder geval over eens: voor een goede risotto gebruik je geen 'snelle risotto'."

6. Kippenboullion - June Captain

"Iets dat ook veel tijd vraagt is het trekken van bouillon. Niet iedereen heeft de tijd om een pan vijf uur op te laten staan puur om een soepje te trekken. Daarom zijn die goedkope bouillonblokjes wel ideaal, met een beetje warm water en een blokje heb je in een handomdraai een pan kippenbouillon. Net als risotto vraagt een goede bouillon om veel geduld. Maar wat blijkt: er zit eigenlijk bijna geen kip in de bouillonblokjes uit de supermarkt. Veel mensen denken dat die blokjes de restanten zijn van ingekookte kippenbouillon, maar er is nooit bouillon getrokken om zo’n blokje te maken. Sterker nog: de bouillonblokjes worden gemaakt van droge ingrediënten!"

"De ingrediëntenlijst van een blokje bouillon is flink: kippenpoeder, gistextract, kurkuma, glucosestroop, palmvetpoeder, kippenvet en ga zo maar door. Dan zou je denken, ‘maar er zit toch kip in de bouillonblokje?’ Dat klopt, maar kippenpoeder en kippenvet hebben bijna geen smaak. Die kipsmaak in bouillonblokjes komt van een speciaal ontwikkeld gist dat ‘kippig’ smaakt. De gist smaakt dus meer naar kip dan de kip zelf. De enige reden dat kippenpoeder en kippenvet op de ingrediëntenlijst staan, is omdat het van de wet anders geen kippenbouillon mag heten. Eigenlijk is een kippenbouillonblokje dus een veredeld 0.0 bier. Eet smakelijk!"

De tekst gaat verder onder het filmpje

7. Burrata - Isabella Rijnen

"Je kunt mij wakker maken voor burrata. Het liefst eet ik het zo vaak en zoveel mogelijk: door de pasta, op een pizza, in een salade. Heerlijk. Ik dacht dat ik een Italiaanse delicatesse had ontdekt, totdat mijn lievelingskaas onderwerp van gesprek werd in Keuringsdienst van Waarde. Wat blijkt: de kaas zoals we deze kennen uit de supermarkt is helemaal niet op Italiaanse manier bereid. Sterker nog: het is in Italië niet eens te verkrijgen. Het grote verschil is dat burrata gemaakt hoort te worden van rauwe melk en onze supermarktversie van gepasteuriseerde melk is. Het merk Attilio Zanetti exporteert hun burrata en mozzarella om die reden over de hele wereld, behalve naar Italië."

8. Mie en Tagliatelle: het enige verschil is de prijs - Djoeke Hylkema

"De ene aflevering van Keuringsdienst van Waarde is shockerender dan de andere. Meestal gaat het over de kwaliteit van een product. Maar nu gaat het vooral over de marketing. Koken is altijd al een van mijn grote hobby’s geweest. Het enige nadeel is dat ik ook vrij gevoelig ben voor goede marketing. Ik koop sneller een product als deze er verser, gezonder of mooier uitziet. Precies dit is ook gebeurd met tagliatelle-nestjes en mie-nestjes. Als je naar de verpakking kijkt zijn mie-nestjes altijd 'Origineel Oosters’ en tagliatelle-nestjes altijd ‘traditioneel Italiaans’. Maar naast dat de verpakkingen anders zijn, betaal je voor tagliatelle bijna het dubbele dan wat je voor mie betaalt.  ‘Als men Chinees gaat eten denkt men dat is wat goedkoper, en als je naar de Italiaan gaat is het net een klein stapje duurder’, aldus de pastafabrikant. Maar als je naar de twee producten kijkt, is er eigenlijk geen verschil op de prijs na. Het is simpelweg een hele slimme marketingtruc. Ik weet nu dat als ik nog een keer een lekker pastagerecht ga maken, ik voortaan mie-nestjes ga gebruiken in plaats van tagliatelle. Dan ben ik veel goedkoper uit."

9. Thee met... suiker? - Djoeke Hylkema

"Zelf kan ik mijn dag niet beginnen zonder een goede kop thee. Ik voelde me dan ook direct aangesproken toen ik de aflevering over thee met korreltjes zag. Je hebt natuurlijk ontzettend veel verschillende soorten thee van allerlei merken. Deze aflevering richt zich op Lipton in het bijzonder. Misschien heb je het zelf ook wel eens uit verveling gedaan: een theezakje opengetrokken om te zien wat er nu eigenlijk in zit. Als je dit doet met een theezakje van Lipton vind je, naast theeblaadjes, ook kleine bruine korreltjes. Niet echt iets wat je verwacht als je gewone zwarte of groene thee hebt gekocht. In de aflevering zien we hoe een heuse 'theesommelier’ de meegebrachte thee van Lipton proeft. In zijn beoordeling van de thee blijft hij nog erg beleefd: ‘het is niet de beste sencha die ik heb geproefd’. Maar na doorvragen van de keuringsdienst geeft hij toch toe dat het echt niet lekker is. En die korreltjes los, die smaken echt naar kauwgomballen volgens de fijnproever."

"Wat blijkt nu? De korreltjes worden toegevoegd aan de theezakjes om de smaak van de thee te versterken. En deze korreltjes zijn bijna helemaal gemaakt van suiker. Heb je dus een kopje groene liptonthee gezet? Dan drink je dus gewoon thee met suiker. Niet echt wat je verwacht als je denkt gezond te doen met je kopje thee."

Keuringsdienst van Waarde is elke maandag om 21.30 uur te zien op NPO 1. Nog meer weten? Onze redacteur Merel van Baal zette eerder ook al haar frustraties rondom de Keuringsdienst op een rijtje.