Recensie Leven Zonder Letters - 'Dit is Frans Bauer op z'n best'

Veronica Superguide-redacteur Elsemieke Wormhoudt had hoge verwachtingen van het nieuwe paradepaardje van Frans Bauer. Ze kwamen bijna allemaal uit. "Frans is in Leven Zonder Letters niet te beroerd om met zijn bekendheid kandidaten het podium te geven dat ze verdienen."

Leven Zonder Letters
© AVROTROS

Als je Frans Bauer als presentator voor je televisieprogramma vraagt, kan het meerdere kanten op gaan, maar je weet in ieder geval dat-ie empathisch is. De volkszanger met zijn niet-aflatende schaterlach heeft een imago dat het spontaan gezellig wordt als hij in de kamer is. Dat Frans óók op de achtergrond kan blijven wanneer het nodig is, werd duidelijk in Leven Zonder Letters. Natuurlijk heeft de volkszanger als presentator een belangrijke rol te vervullen, maar de meeste aandacht gaat naar de deelnemers zelf. Frans is geen haantje de voorste in dit tv-format over laaggeletterden, maar ook niet te beroerd zijn bekendheid in te zetten om kandidaten Ria en Dirk-Jan het podium te geven dat ze verdienen. 

Schaamte voor het lezen en schrijven

De ouders van de zanger konden net als de kandidaten niet goed lezen en schrijven en die emotie die Frans daar duidelijk nog bij voelt, maakt hem de aangewezen persoon voor dit format. “Mijn vader wist niet eens hoe hij onze achternaam moest spellen”, aldus Frans in een interview met Veronica Superguide. Met dit feitje in mijn achterhoofd raakte het programma mij des te meer, want voor iemand die van schrijven en lezen haar beroep heeft gemaakt, sta ik niet vaak bij laaggeletterden stil. Als kijker leefde ik me toch helemaal in. De manier waarop de zanger omging met Ria, die uit schaamte niet bij haar collega’s wilde openen, is ontzettend integer en dat is precies wat ik van dit programma had verwacht. 

Overdreven knallers in de montage

Ik heb me wel over de vreemde eerste tien minuten heen moeten zetten. Want waarom kozen de programmamakers om Leven Zonder Letters te starten bij de terugkomdag? Het voelde alsof je een verjaardag binnenvalt waarbij je de meesten niet kent. Ook begrijp ik niet waarom iedere scène zo aan elkaar is gemonteerd dat het lijkt alsof de editor doodsbang is de kijker ieder moment te verliezen. Die heftige montage vol harde muziek was helemaal niet nodig: het programma is op zichzelf sterk genoeg.

Verwachtingen voor de volgende Leven Zonder Letters

Frans Bauer raakt met Leven Zonder Letters een gevoelige snaar, waardoor de 2,5 miljoen laaggeletterden in Nederland misschien gaan inzien dat slecht kunnen lezen niet iets is om je voor te schamen, maar óók dat ze er wat aan kunnen doen. Want Frans kan als geen ander mensen ondersteunen én hun eigen kracht laten inzien. Het is triest dat sommige mensen door omstandigheden zoveel onderwijs hebben gemist en dat ze daardoor hun droombaan moesten loslaten. Dit is Frans Bauer op z'n best. Ria en Dirk-Jan uit de eerste aflevering zijn zó sterk gekozen door de makers, dat de druk voor de volgende aflevering hoog is. 

Leven Zonder Letters is iedere maandagavond om 21.25 uur te zien op NPO 1.

Leven Zonder Letters

Leven Zonder Letters