Paul de Leeuw volgt ongeneeslijk zieke kinderen in Niet Klein Te Krijgen: ‘Heel intens’

Leven dat stilstaat

We zien deze vijf tieners en hun gezinsleden in het dagelijks leven thuis, op school, bij vrienden en op verjaardagsfeestjes. Maar ook bij de behandelingen in het Prinses Máxima Centrum in Utrecht, gespecialiseerd in kinderoncologie. Hoe is het voor ouders als je kind zo ziek blijkt te zijn, dat je leven ineens stilstaat? 

De zesdelige serie laat de kijker niet onberoerd. Dat is ook te merken bij de persviewing, waar tranen worden gelaten, handen stevig worden beetgepakt en na afloop veel bemoedigende woorden klinken. “Je zit hier ook met lotgenoten”, zegt vader Giovanni na afloop. Rosemarijn vervolgt: “Hoorde je dat geluid van die infuuspomp? Als je dat hoorde in het ziekenhuis, dan moest er altijd iets. Dat geluid triggert ons nog steeds allemaal.”

‘Ik ben lonely’

Een aantal kinderen dat voor het programma is gevolgd, is aanwezig bij de voorvertoning van Niet Klein Te Krijgen. Voor hen is het soms confronterend om zichzelf ineens zónder haar of nog mét twee benen te zien. Of ze lachen om hun eigen grappen. Zo is daar Quinten (10), die leukemie heeft en in een vlog zegt: “Ik ben lonely. Mijn moeder is weg, mijn ouders zijn gescheiden… het kan eigenlijk niet beter!” De kinderen blijken, ondanks alles, aan humor niets te hebben verloren. “Ook Myrthe kon erg grappig zijn”, vertelt Rosemarijn. “Ze kon zo snel denken, zo snel schakelen.” Giovanni, nog lachend als hij terugdenkt aan het moment: “In het ziekenhuis was een arts in opleiding, die op een dag afscheid kwam nemen van Myrthe. Myrthe vroeg: wat ga je doen?’ De arts zei: ‘Ik ga Hematologie studeren.’ Waarop Myrthe meteen zei: ‘O, dan weet je straks natuurlijk alles van rookworsten af!’” Rosemarijn: “Ze moest er zelf ook erg hard om lachen. Die humor heeft haar wel geholpen.” 

Lekker een gebakje eten

Ook De Leeuw zag dat kinderen hun humor niet verloren tijdens hun ziek-zijn. “Je kunt als presentator wel grappen maken, maar het moet toch vanuit de kinderen zelf komen”, vindt hij. “Ik weet nog wel dat er bij Myrthe allemaal gebakjes stonden. Je denkt eerst: je gaat toch geen gebakjes eten als je ziek bent? Ja, waarom ook niet? Het is gezellig om lekker een gebakje te eten, ook al is iemand ziek.”  

De Leeuw kijkt terug op een bewogen jaar. “Voor dit programma werd ik uit mijn comfort zone gehaald”, vertelt hij. “Ik heb nooit over de impact nagedacht, omdat je dit programma gewoon maakt. Ik begreep het wel vanuit de kinderen, dat het niet zielig is om te laten zien dat je kanker hebt en dat je ook dingen kunt doen. Myrthe wilde bijvoorbeeld ook graag haar creativiteit laten zien en wilde absoluut niet zielig gevonden worden. Dat vond ik knap.” 

Motivatie

Hoe besluit je om als gezin mee te doen aan Niet Klein Te Krijgen? Giovanni had zo zijn bedenkingen toen Myrthe zo graag haar verhaal wilde gaan vertellen. Dat was vlak voor de tweede stamcelbehandeling. “Als ouders hadden wij zoiets van: nee Myrthe, echt niet, want je weet welk traject je ingaat en hoe veel dat van ons als gezin gaat vragen”, herinnert Giovanni. “We hadden genoeg aan ons hoofd.” Toch wilde het stel de wens van Myrthe in vervulling laten gaan. “Ze zei: ik ben zo veel méér dan alleen maar die kanker. Dat zou ik zo graag willen laten zien”, vertelt Rosemarijn. “Ze wilde laten zien dat ze ook gewoon Myrthe was. Iemand die gewoon nog haar tekeningen maakte, zich druk maakte over de kleding die ze aan had en zich kon opwinden over wat zich in de wereld afspeelt. En ja, daarnaast had ze leukemie. Maar Myrthe was zo veel meer.” Hoewel de opnames soms vermoeiend waren, gaf het haar ook energie, merkte Giovanni. “Dat was fijn”, stelt hij. “Dat zij het zo graag wilde was voor ons een motivatie om door te gaan.” 

‘We gaan ervoor’

Voor De Leeuw voelde het afgelopen jaar als een emotionele achtbaan. “Ik voelde me soms net een Cliniclown, die een huis binnen kwam en even een ander geluid bracht”, vertelt hij. “Ik was gek op Myrthe, net als op de andere tieners die we in het programma volgen. Ook met jullie (de ouders van Myrthe - Red.) was het heel bijzonder. Hoe vertrouwd het ook was. Het was alsof we elkaar al heel lang kenden. Het programma was intens, maar ook heel erg dankbaar om te maken.” Zo was De Leeuw ook bij de uitvaart van Myrthe, die vorig jaar februari overleed. “Toen bleek dat ze zou overlijden, zei ze: ik hoop dat jullie mijn verhaal af willen maken”, herinnert Giovanni. “Dat geeft ons de drive om het af te maken terwijl we haar zo missen.”

Je kunt niet stoppen

Op de plek waar Myrthe eigenlijk had moeten zitten, zit tijdens de voorvertoning van Niet Klein Te Krijgen een reusachtige teddybeer, genaamd Beer. Die beer zat thuis vaak bij Myrthe in de buurt als ze aan het herstellen was van de behandelingen. Opvallend is dat de kinderen onverminderd positief blijven in het programma. Quinten vertelt in het programma: “Je hebt leukemie, een vorm van kinderkanker, zeiden de artsen. En toen dacht ik eigenlijk meteen: ‘Oké, dan… we gaan ervoor!’”

“Die veerkracht heeft mij ook wel verbaasd”, bekent Giovanni. “Ze zeggen wel eens: hoop sterft als laatste. Maar dat was ook echt zo. In het behandeltraject hebben we een aantal keer gedacht dat we afscheid moesten nemen van Myrthe, maar als ze dan de volgende dag weer opkrabbelde, dan was die hoop er meteen weer.” De Leeuw is dat met hem eens. “Je merkt dat de veerkracht enorm is”, stelt hij. “Niet alleen bij de kinderen, maar ook bij de families. Om tegenslag wordt natuurlijk wel gehuild, maar al snel is het: we moeten weer door, want je gaat een heel traject in. Zoals Luuk (14) in het programma zegt: kutkanker, ik wil er mee stoppen. Maar je kunt niet stoppen, want je moet door om beter te worden. Dat is het belangrijkste.”  

Myrthes hartewens

Doodzieke kinderen blijken ook heel puur en raak te kunnen observeren. Zo is daar Emelie (10), die een hersentumor heeft en intussen ook overleden is. Ze kan in de serie smakelijk lachen om de ruzietjes die ze soms met haar tweelingzusje Isa heeft. “Waar gaan die ruzietjes over?”, vraagt De Leeuw in een aflevering. Emilie, lachend: “Om niks! Ruzies gaan bijna altijd om niks.” Het is een fase die het gezin van Myrthe ook heeft meegemaakt, vertelt Rosemarijn. “Als je zo dicht bij de dood bent, dan valt alles weg en gaan alle schillen af.” Giovanni: “Dan kom je eigenlijk bij de essentie van het leven. Iets waar wij in het dagelijks leven te vaak gewoon aan voorbij gaan.”  

Hoe de ouders van Myrthe terugkijken op de opnames? “We vinden het heel fijn om Myrthe terug op beeld te zien”, vertelt Giovanni. Rosemarijn knikt. “Wij konden het opbrengen omdat het Myrthes hartenwens was”, zegt ze. “Je stelt je als gezin wel heel kwetsbaar op. Maar de overtuiging van Myrthe, zo van ‘Ik wil laten zien dat ik, naast dat ik leukemie heb, ook nog gewoon Myrthe ben’, die willen we graag uitdragen. Dat is waar dit programma hopelijk een steentje aan gaat bijdragen.”

Niet Klein te Krijgen is vanaf 11 april te zien op op NPO 1, om 21.25 uur.

Dit verhaal verscheen eerder in Veronica Superguide. Nooit meer iets missen? Sluit dan snel een voordelig abonnement af!